Δευτέρα 7 Μαΐου 2018

“Φιλόγελως” μια ανθολογία “ανεκδότων” από την Αρχαία Ελλάδα

Κατά την ύστερη Αρχαιότητα κυκλοφορούσε και ήταν πολύ δημοφιλής μια ανθολογία “ανεκδότων” (με τη σημερινή σημασία του όρου), που λεγόταν “Φιλόγελως”. Συγγραφείς ή καλύτερα ανθολόγοι και επιμελητές του φέρονται ο Ιεροκλής και ο Φιλάγριος. Πρόκειται για έξυπνα, δροσερά και πολύ “σύγχρονα” αστεία, ορισμένα από τα οποία είναι παρμένα από τον κατά διακόσια χρόνια παλαιότερό τους Λουκιανό ή και από ακόμη αρχαιότερες πηγές.

Πολλά από τα αστεία της συλλογής έμειναν αθάνατα, αφού τα ξαναβρίσκουμε να επαναλαμβάνονται στις ιστορίες του Ναστραδίν Χότζα, στις “υψηλότατες πανουργίες του Μπερτόδουλου και του υιού του Μπερτολδίνου”, στην πλοκή των επεισοδίων του Θεάτρου Σκιών, αλλά και σε άλλες μεταγενέστερες συλλογές.

Ιππαλεκτρυών το άγνωστο ον της Ελληνικής Μυθολογίας

Ένα όχι και τόσο γνωστό ον της Ελληνικής μυθολογίας είναι ο ιππαλεκτρύων. Πρόκειται για ένα φανταστικό όν, ένα υβριδικό πλάσμα που από τη μέση και πάνω έχει τη μορφή αλόγου και απο τη μέση και κάτω τη μορφή κόκορα. Το πίσω του μέρος φέρει τη φτερωτή ουρά ενός κόκορα, έχει τα φτερά ενός κόκορα καθώς και τα πόδια ενός πτηνού.

Ετυμολογικά η λέξη ιππαλεκτρυών προέρχεται από τη λέξη ἵππος που σημαίνει στα αρχαία Ελληνικά, άλογο και τη λέξη ἀλεκτρυών που σημαίνει αντίστοιχα κόκορας. Η ίδια λοιπόν η λέξη για να περιγράψει αυτό το ον αποτελεί και αυτή ένα «γλωσσικό υβρίδιο.»

Αν και στις γραπτές πηγές όπως θα δούμε το ο ιππαλεκτρυών δεν εμφανίζεται συχνά, ούτε υπάρχουν θεματικές ιστορίες ή μυθολογικοί κύκλοι που να τον αφορούν άμεσα, η πιο πρώιμη εμφάνισή του στην εικονογραφία χρονολογείται στον 9ο αι. π.Κ.Ε. από την Κνωσσό. Πιο ολοκληρωμένη η μορφή του εικονογραφικά και πιο συχνή παρατηρείται τον 6ο αι. π.Κ.Ε. και ιδιαίτερα σαν θέμα απεικόνισης στην κεραμική, αλλά και στην γλυπτική.

Η ακριβολογία της Ελληνικής γλώσσης

Οἱ ξένοι ὅταν θέλουν νὰ δημιουργήσουν μιὰ λέξη, εἰδικὰ σὲ ἐπιστημονικὸ πεδίο, χρησιμοποιοῦν πάντοτε καὶ μόνο τὴν Ἑλληνική. Γιὰ παράδειγμα ἀναφέρω μιὰ ἀπὸ τὶς μεγαλύτερες ἑταιρεῖες ἀθλητικῶν εἰδῶν, τὴν ἑταιρεία Nike (ἡ λέξη προφέρεται «νάϊκι» καὶ ὄχι «νάϊκ»). NIKE ὅμως σημαίνει Νίκη.

Τὸ ὄνομα αὐτὸ ἐδόθη πρὸς τιμὴν τῆς Νίκης τῆς Σαμοθράκης, ἀντίγραφο τοῦ ἀγάλματος τῆς ὁποίας κοσμεῖ τὸ ἐργοστάσιο τῆς ἑταιρείας στὸ Ὄρεγκον, διότι νίκη στὴν ἑλληνικὴ εἶναι αὐτὴ ποὺ ἐπέρχεται μέσα ἀπὸ τὴν ψυχικὴ δύναμη, ἐνῶ victory εἶναι ἡ νίκη ποὺ ἐπέρχεται μὲ ὁποιονδήποτε τρόπο.

Τὸ ὄνομα τῆς θεᾶς Νίκης ἐπέλεξε, ἐπίσης, καὶ ἡ γνωστὴ ἑταιρεία φωτογραφικῶν εἰδῶν ΝΙΚΟΝ γιὰ νὰ προωθήσει τὰ προϊόντα της. Ἀλλὰ καὶ ἡ γνωστὴ παγκοσμίως ἰαπωνικὴ ἑταιρεία φωτογραφικῶν εἰδῶν CANON πρὶν ἀπὸ μερικὰ χρόνια ἐφεῦρε τὸ περίφημο σύστημα αὐτόματης ἑστίασης (Auto Focus), τὸ ὁποῖο στὴ συνέχεια υἱοθέτησαν ὅλες οἱ ἑταιρεῖες γιὰ τὶς γενιὲς τῶν φωτογραφικῶν μηχανῶν τους.

Εκπληκτικές βραχογραφίες ανακαλύφτηκαν της Κρήτης ηλικίας μεγαλύτερης των 11.000 ετών

Οι αρχαιολόγοι έχουν ανακαλύψει σε μια σπηλιά στην Κρήτη, ποία είναι ίσως η παλαιότερη Ελληνική τέχνη, που χρονολογείται από την τελευταία Εποχή των Παγετώνων, σύμφωνα με την Εφημερίδα της Αρχαιολογικής Επιστήμης (Journal of Archaeological Science).

Το έργο τέχνης που βρέθηκε στο σπήλαιο Ασφενδου είναι η παλαιότερη γνωστή Ελληνική απεικόνιση των εξαφανισμένων ζώων και έχει ηλικία άνω των 11.000 ετών.

Μιλώντας στο περιοδικό, ο Δρ. Thomas Strasser του Κολλεγίου Providence, Ρόουντ Άιλαντ, δήλωσε: «Αυτή είναι η πρώτη παλαιολιθική τέχνη που βρέθηκε ποτέ στην Ελλάδα και είναι σημαντική επειδή εμβαθύνει την ιστορία της τέχνης εδώ και χιλιάδες χρόνια και μοιάζει με ένα μυθιστόρημα της εποχής των Παγετώνων Κρήτης.

Κυριακή 6 Μαΐου 2018

Από ποια περιοχή κατάγονταν οι πιο γνωστές μάγισσες της αρχαιότητας

Στην αρχαία Ελλάδα υπήρχαν μάγισσες οι οποίες γνώριζαν την ανατολική βοτανική παράδοση, είχαν θεραπευτικές ιδιότητες και υπερφυσικές δυνάμεις.

Οι Μάγοι ήταν μία εκ των έξι φυλών των Μήδων. Οι αρχαίοι Έλληνες ονόμασαν μαγεία τις πρακτικές που ακολουθούσαν και την ενασχόλησή τους με τις απόκρυφες τέχνες. Ο Ηρόδοτος τους χαρακτήριζε ως ειδικούς σε θρησκευτικά θέματα και ικανούς να εξευμενίζουν τους θυελλώδεις ανέμους με γητέματα. Οι πιο γνωστές μάγισσες της αρχαιότητας κατάγονταν από τη Θεσσαλία, τη μαγική γη όπου, σύμφωνα με τον μύθο, σκορπίστηκαν οι μαγικοί και θεραπευτικοί σπόροι της Μήδειας.

Αϊνού (< Ίωνες) της Ιαπωνίας

Μία ακόμη τρανή απόδειξη ότι το DNA των Ελλήνων συναντάται σε όλα τα μήκη και πλάτη της γης είναι οι Αϊνού (< Ίωνες) ή πιο σωστά Αϊνώ, «η λευκή φυλή» της Ιαπωνίας, όπως τους αποκαλούν.

Ζουν στο Χοκκαΐντο, στην νότια Σαχαλίνι και στην Φορμόζα (γνωστή ως Ταϊβάν). Μάλιστα, στις αρχές του 20ου αιώνα οι Αϊνώ αριθμούσαν περί τα 3.000.000!

Πολλοί ξένοι επιστήμονες, μεταξύ των οποίων και ο Καθηγητής Ανθρωπολογίας του Πανεπιστημίου του Phoenix, Thomas S. Anderson, υποστηρίζουν ότι οι Ίωνες έφτασαν στην Ιαπωνία το 7000 π.Χ., στοχεύοντας στο να την χρησιμοποιήσουν ως εφαλτήριο για τον αποικισμό τους στην Αμερική.

Μακεδονική φάλαγγα εναντίον ρωμαϊκής λεγεώνας - Δείτε το βίντεο

Η μακεδονική φάλαγγα και η ρωμαϊκή λεγεώνα είναι δύο από τους πιο ιστορικούς στρατιωτικούς σχηματισμούς (και ως εκ τούτου, «φιλοσοφίες» πολεμικής τακτικής) της ανθρώπινης ιστορίας: Η πρώτη συνδέθηκε άρρηκτα με τις κατακτήσεις του Μεγάλου Αλεξάνδρου και την ζενίθ της αρχαίας ελληνικής ιστορίας- την Ελληνιστική Περίοδο- ενώ η άλλη αποτέλεσε έμβλημα μιας εκ των ισχυρότερων αυτοκρατοριών υπήρξαν στον πλανήτη.

Οι 10 ανεκπλήρωτοι έρωτες της Ελληνικής μυθολογίας

Οι αρχαίοι ημών πρόγονοι είχαν πλούσια φαντασία - εκτός των άλλων - και σκάρωναν ιστορίες με εκπλήξεις και ανατροπές.

Παρακάτω σας παρουσιάζουμε 21 ήρωες της Ελληνικής Μυθολογίας (11 άνδρες και 10 γυναίκες) και τις μεταξύ τους ερωτικές περιπέτειες που κατέληξαν σε αρνήσεις και αποτυχίες.

Απόλλων και Δάφνη


Η Δάφνη ήταν κόρη του Λάδωνα ή του Πηνειού και της Γαίας. Ο Απόλλων συνάντησε τη Δάφνη σε κάποιο από τα κυνήγια του και γοητεύτηκε από την ομορφιά της. Θέλο­ντας να απαλλαγεί από τον αντίζηλό του Λεύκιππο, που είχε με­ταμφιεστεί σε γυναίκα και βρισκόταν ανάμεσα στις νύμφες, τις συμβούλευσε να κολυμπήσουν όλες μαζί, γυμνές, για να βεβαιωθούν ότι όλες ήταν γυναίκες.

Σάββατο 5 Μαΐου 2018

Η μάχη της Ιμέρας

Πρόκειται για μια από τις σημαντικότερες μάχες της αρχαιότητας ανάμεσα στους Έλληνες και τους Καρχηδόνιους με μήλον της έριδος την κυριαρχία της δυτικής Μεσογείου. Οι ελληνικές πόλεις-κράτη της Σικελίας βρισκόταν υπό την ηγεσία τυράννων. Ο Αναξίλαος του Ρηγίος εξουσίαζε τη Ζάγκλη, ο Τήριλλος την Ιμέρα και ο Γέλων τις Συρακούσες.

Ο Γέλων είχε αναλάβει πραξικοπηματικά την εξουσία και μετέτρεψε τις Συρακούσες σε πανίσχυρη πόλη. Παράλληλα, ο τύραννος Τήριλλος ήρθε σε ρήξη με το τύραννο του Ακράγαντα, Θήρωνα, ο οποίος τον έδιωξε από την Ιμέρα. Τότε, ο Τήριλλος ζήτησε τη βοήθεια των Καρχηδονίων, οι οποίοι βρήκαν την αφορμή που περίμεναν για να εκστρατεύσουν εναντίον των Ελλήνων της Σικελίας.

Η αρπαγή της «Ηρακλιώτισσας» από την Ελλάδα

Η «Ηρακλιώτισσα» ήρθε στο φως τον Μάρτιο του 1944 από τους Ναζί. Αναπαριστούσε σημαντική προσωπικότητα της κοινωνίας της Θεσσαλονίκης του 3ου αιώνα μ.Χ. Ταξίδεψε μέχρι την Αυστρία όπου στόλισε τις κατοικίες του Χίτλερ και του Γκέμπελς. Και αποτέλεσε τον πρώτο επαναπατρισμό αρχαιότητας το 1947.

Η ανασκαφή της «Ηρακλιώτισσας» από τους Ναζί


Μάρτιος 1944. Κατά τη διάρκεια ανασκαφών στην Πλατεία Δικαστηρίων Θεσσαλονίκης από τους Ναζί για την κατασκευή ορύγματος, ήρθε στην επιφάνεια ένα υπέρλαμπρο έργο τέχνης της αρχαιότητας.

Ήταν η περίφημη “Ηρακλιώτισσα”, η οποία είχε ύψος 2,11 μέτρα και πήρε το όνομά της από την τεχνική των εργαστηρίων της Ηράκλειας, στην Κάτω Ιταλία.

Διαδήλωση μαθητών στο Βέλγιο για τα αρχαία Ελληνικά

«Μια γλώσσα μπορεί να είναι πολύ ωραία ακόμα κι αν είναι νεκρή» επισημαίνει η ολλανδόφωνη βελγική εφημερίδα «De Standaard», με αφορμή συλλαλητήριο μαθητών και καθηγητών που πραγματοποιείται στη Γάνδη, με αίτημα τη συνέχιση της διδασκαλίας των Αρχαίων Ελληνικών και των Λατινικών στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση της χώρας.

Οι οργανωτές εκτιμούν ότι περίπου 1.000 μαθητές και περισσότεροι από 100 καθηγητές λαμβάνουν μέρος στη συγκέντρωση.