Τετάρτη 20 Οκτωβρίου 2021

Τα αρχαία ποτάμια της Αθήνας (Κηφισός, Ιλισός, Ηριδανός)

Ο Ιλισός, ή Ιλισσός, Ειλισσός και σε επιγραφές του 5ου αιώνα π.Χ. Ηιλισός, είναι ο ένας από τους δύο ποταμούς της Αθήνας που πηγάζει από τις βορειοδυτικές πλαγιές του Υμηττού και διερχόμενος νοτιοανατολικά μέσα από το λεκανοπέδιο της Αττικής καταλήγει στον φαληρικό όρμο. Ο Πλάτωνας τον αποκαλούσε «ὑδάτιον», γιατί στέρευε το καλοκαίρι.

Ο ποταμός κυλούσε κατά μήκος και εξωτερικά των τειχών της Αθήνας. Απέναντι από το Στάδιο, προκειμένου να υπάρχει πρόσβαση σε αυτό, υπήρχε πέτρινο γεφύρι με δυο τόξα, το οποίο καταστράφηκε στα τέλη του 18ου αιώνα.

Τρίτη 19 Οκτωβρίου 2021

Ιόλαος ο ηνίοχος του Ηρακλή

Στην Ελληνική μυθολογία ο Ιφικλής (στα αρχ. ελλ. Ἰφικλῆς) ήταν γιος του Αμφιτρύωνα και της Αλκμήνης, δίδυμος ετεροθαλής αδελφός του Ηρακλή, πατέρας του Ιόλαου και, κατά μια εκδοχή, της Ιόπης, η οποία δόθηκε ως σύζυγος στον Θησέα.

Ακολούθησε τον Ηρακλή σε πολλούς από τους αγώνες του όπως και στο κυνήγι του Καλυδώνιου κάπρου. Κατά την εκστρατεία όμως του αδελφού του κατά των Μολιονιδών τραυματίσθηκε και πέθανε στη Φενεό της Αρκαδίας.

Στη τελευταία αυτή λεπτομέρεια προσκρούει η άλλη εκδοχή ότι έπεσε στη μάχη κατά του Λαομέδοντα φονευθείς από έναν από τους γιους αυτού. ιψιδιηες

Δευτέρα 18 Οκτωβρίου 2021

Ελληνικό ναυάγιο που χρονολογείται από τον έβδομο αιώνα π.Χ. ανακαλύφτηκε στην Ιταλία και αλλάζει την ιστορία του εμπορίου μεταξύ της Μεγάλης Ελλάδας και της μητέρας χώρας

Η Απουλία, ένα Ελληνικό ναυάγιο που χρονολογείται από τον έβδομο π.Χ αιώνα βρέθηκε στο κανάλι του Οτράντο. Το φορτίο ανακτήθηκε από τους αρχαιολόγους σε βάθος 780 μέτρων. Την ανακοίνωση έκανε ο υπουργός Πολιτιστικής Κληρονομιάς, Ντάριο Φραντσεσίνι

Αμφορείς και κανάτες αλλά και ένας μεγάλος αριθμός από κεραμικά φλιτζάνια κρασιού που προορίζονται για το τραπέζι των ελίτ, στοιβαγμένα και «συσκευασμένα» μέσα σε μεγάλα βάζα που χρησιμοποιούνται για την προστασία τους από τον κίνδυνο ατυχημάτων κατά τη διάρκεια του μακρινού θαλάσσιου ταξιδιού. Εκτός από τα υπολείμματα τροφίμων, όπως οι ελιές.

Παρασκευή 15 Οκτωβρίου 2021

Τα σχέδια που δεν πρόλαβε να υλοποιήσει o Aλέξανδρος ο Μέγας

Ο Αλέξανδρος επέστρεψε στη Βαβυλώνα και άρχισε να οργανώνει τον περίπλου καθώς και την κατάκτηση της ηπειρωτικής Αραβίας, και κατόπιν την εξερεύνηση των ακτών της Βόρειας Αφρικής στην οποία είχε τη βάση του το ισχυρό κράτος της Καρχηδόνας. 

Είναι επίσης βέβαιο πως γνώριζε την ύπαρξη της ανερχόμενης δύναμης των Ρωμαίων στην Ιταλική χερσόνησο -ο θείος του Αλέξανδρος Α´ της Ηπείρου είχε εκστρατεύσει στην Ιταλία την ίδια περίοδο με τις εκστρατείες του Αλεξάνδρου στην Ασία-, και τον σημαντικό πλούτο των ελληνικών αποικιών της νότιας Ιταλίας.

Επιπλέον, είχε σχεδιάσει την ανέγερση εξαιρετικά μεγαλεπήβολων και δαπανηρών κτισμάτων και ναών, καθώς και την κατασκευή ενός τεράστιου στόλου στην Αλεξάνδρεια, ποσοτικά κατά τα πρότυπα του Τρωικού πολέμου, τα έργα αυτά όμως φέρονται να ακυρώθηκαν μετά τον θάνατό του λόγω του μεγάλου κόστους τους.

Τρίτη 12 Οκτωβρίου 2021

Νέστωρ, νέομαι (έρχομαι, επιστρέφω) εξού και νόστος, "αυτός που επιστρέφει από μακριά, ο ταξιδεμένος

Ο Νέστορας (Νέστωρ < νέομαι (έρχομαι, επιστρέφω) εξού και νόστος, "αυτός που επιστρέφει από μακριά, ο ταξιδεμένος") ήταν μυθικός ήρωας της αρχαίας Ελλάδας και βασιλέας της Πύλου.

Ήταν γιος του Νηλέα και της Χλωρίδας. Με το όνομα Νηλέας (δεν πρέπει να συγχέεται με το Νηρέας).

O Νηλέα ήταν υιός της Τυρούς και του θεού Ποσειδώνα. Ο Νηλέας ήταν δίδυμος αδελφός του Πελία και ετεροθαλής αδελφός του Αίσονα (γιου του Κρηθέα και της Τυρούς), του Φέρητα και του Αμυθάονα. 

Ο Νηλέας και ο Πελίας εγκαταλείφθηκαν από τη μητέρα τους σε βρεφική ηλικία και ανατράφηκαν από μια φοράδα που την είχε στείλει ο Ποσειδώνας και αργότερα από ένα βοσκό. Στη συνέχεια, όταν μεγάλωσαν, αναγνωρίσθηκαν από τη μητέρα τους και κατεδίωξαν τη μητριά τους, τη Σιδηρώ. Κατόπιν, φιλονίκησαν για τη βασιλεία.

Παρασκευή 8 Οκτωβρίου 2021

Γιατί η θεά Αθηνά γεννήθηκε από το κεφάλι του Δία

Κατά τον Ακουσίλαο η Μήτις γεννήθηκε μαζί με τον Έρωτα και τον Αιθέρα, από την ένωση του Ερέβους και της Νύχτας, που προήλθαν από το Χάος.

Θεωρούνταν θεά της σοφίας και της φρόνησης, ιδιότητες που κληροδότησε στην κόρη της, τη θεά Αθηνά. Η Μήτιδα ήταν η προσωποποίηση για τους αρχαίους όχι απλά της σοφίας και της φρόνησης αλλά του είδους της πονηριάς και της επαγρύπνησης που εκπροσωπεί από τους ανθρώπους ο Οδυσσέας και από τα ζώα η αλεπού.

Η Μήτις είναι αυτή που για να βοηθήσει το Δία προσέφερε στον Κρόνο το εμετικό φάρμακο που θα τον εξαναγκάσει να ξεράσει τα παιδιά του που είχε καταπιεί. Μετά τη νίκη του στην Τιτανομαχία ο Δίας αρχίζει τη βασιλεία του με τον γάμο του με τη Μήτιδα, που του προσφέρει μια πολύτιμη συμμαχία. Σύμφωνα με έναν χρησμό η Μήτις θα γεννούσε πρώτα μια κόρη και έπειτα έναν γιο που θα καταλάμβανε την εξουσία και θα κυβερνούσε θεούς και ανθρώπους. Μόλις ο Ζευς πληροφορήθηκε τον χρησμό, φοβούμενος μην πάθει ότι και ο πατέρας του Κρόνος, κατάπιε τη Μήτιδα, ενώ κυοφορούσε ακόμη την Αθηνά. Έπειτα με τη βοήθεια του Ηφαίστου, ο Δίας γέννησε την Αθηνά, ενώ η Μήτις παρέμεινε μέσα του.

Τρίτη 5 Οκτωβρίου 2021

Άορνος Πέτρα : H πολιορκία και κατάληψη της από τον Μέγα Αλέξανδρο

Η Άορνος Πέτρα ή απλά Άορνος (αρχαία ελληνικά: Ἄορνος (άρθρο: ο ή η)) ήταν οχυρώτατη ορεινή τοποθεσία της Ινδίας η οποία πολιορκήθηκε και κατελήφθη από τον Μέγα Αλέξανδρο, «στο αποκορύφωμα της καριέρας του ως του μεγαλύτερου πολιορκητή στην ιστορία», σύμφωνα με τον σύγχρονο βιογράφο του Μεγάλου Αλεξάνδρου Ρόμπιν Λέιν Φοξ (Robin Lane Fox). Βρίσκεται στο σημερινό Πακιστάν.

H Τευμησσία αλεπού

Στην ελληνική μυθολογία, η Τευμησσία αλεπού, ή Καδμεία αλεπού, ήταν γιγαντιαία αλεπού που δεν προοριζόταν ποτέ να πιαστεί. Λέγεται ότι είχε σταλεί από τους θεούς (ίσως από τον Διόνυσο) για να καταδιώξει τα παιδιά της Θήβας ως τιμωρία για ένα εθνικό έγκλημα. 

Μετά την δολοφονία του βασιλιά της Θήβας Λάιου, ο Κρέων ως αδελφός της χήρας βασίλισσας Ιοκάστης, ανέλαβε προσωρινά τα καθήκοντα του θρόνου.

Τότε εμφανίστηκε η Σφίγγα, που με το περίφημο αίνιγμά της ταλάνιζε την πόλη και δυσκόλευε την διάβαση προς αυτήν. Ο Κρέοντας, για να εξαλείψει αυτόν τον κίνδυνο, βγάζει διάταγμα και ανακηρύσσει πως όποιος σκοτώσει τη Σφίγγα θα αποκτήσει ως αντάλλαγμα το θρόνο της Θήβας και θα πάρει για γυναίκα του την Ιοκάστη. Έτσι όταν ο Οιδίποδας λύνει το αίνιγμα και σκοτώνει τη Σφίγγα, ο Κρέοντας του παραδίδει τη Θήβα και την Ιοκάστη.

Δευτέρα 4 Οκτωβρίου 2021

Πως οι αρχαίοι Έλληνες νίκησαν του Αθανάτους των Περσών

Οι Αθάνατοι (αρχ. ελλ.: Ἀθάνατοι, περσ.: سپاه جاودان) ήταν ο πυρήνας του περσικού στρατού, κατά τα χρόνια των Αχαιμενιδών. Αποτελούνταν από άριστα εκπαιδευμένους Ελαμίτες, Μήδους και Πέρσες πολεμιστές. 

Οι αρχαίοι Έλληνες τους αποκαλούσαν και Μύριους Αθανάτους, επειδή όταν ένας άντρας έπεφτε στη μάχη τον αντικαθιστούσε αμέσως κάποιος άλλος, και έτσι το σώμα διατηρούσε τη δύναμη των 10.000 στρατιωτών. Ο όρος αποδίδεται στον Ηρόδοτο.

Πως οι αρχαίοι Έλληνες δύτες κατέστρεψαν τον Περσικό στόλο

Ο ιστορικός Ηρόδοτος από την Αλικαρνασσό, ο οποίος ονομάστηκε και Πατέρας της Ιστορίας, αναφέρει ότι το 480 π.Χ ο ονομαστός δύτης και κολυμβητής Σκυλλίας από την πόλη Σκιώνη, αποικία των Ευβοέων στην Παλλήνη της Χαλκιδικής, σημερινή χερσόνησος της Κασσάνδρας όπου βρίσκεται και το σημερινό χωριό Νέα Σκιώνη, συνελήφθη από τους Πέρσες που γνώριζαν τις σπουδαίες επιδόσεις και ικανότητες του με σκοπό να τον χρησιμοποιήσουν εναντίον του Ελληνικού Στόλου. 

Όμως ο Σκυλλίας έμαθε τα σχέδια τους και βούτηξε στη θάλασσα, έκοψε τα σχοινιά από τις άγκυρες των Περσικών Πλοίων δημιουργώντας έτσι μεγάλη αναταραχή στον Περσικό Στόλο. Χρησιμοποιώντας ένα καλάμι ως αναπνευστήρα κολύμπησε, χωρίς να ανέβει στην επιφάνεια, μέχρι το ακρωτήριο Αρτεμίσιο, απόσταση (ογδόντα περίπου σταδίων) σύμφωνα με τον Ηρόδοτο, σημερινά 9 ναυτικά μίλια, και ανέφερε στους Έλληνες τα σχέδια των Περσών.

Παρασκευή 1 Οκτωβρίου 2021

Ο τύμβος του Αντίοχου Α'

Το Νεμρούτ βρίσκεται στη νοτιοδυτική Τουρκία, όχι μακριά από τον άνω ρου του Ευφράτη. Ανήκει στην οροσειρά του Ταύρου και βρίσκεται 86 χιλιόμετρα βόρεια του Αντιγιαμάν, στην ομώνυμη επαρχία. Με ύψος 2150 μέτρα, είναι ένα από τα ψηλότερα όρη της βόρειας Μεσοποταμίας. Η περιοχή έχει ανακηρυχθεί από το 1988 σε εθνικό πάρκο.

To ταφικό-λατρευτικό σύμπλεγμα δημιουργήθηκε από τον Αντίοχο Α΄ της Κομμαγηνής, ενός βασιλείου της ύστερης ελληνιστικής περιόδου που προήλθε από τη διάσπαση του βασιλείου των Σελευκιδών. Ο Αντίοχος, πιθανόν στην προσπάθεια του να εδραιώσει την ηγεμονία και να συνταιριάξει τις ποικίλες πολιτισμικές παραδόσεις του βασιλείου του, προχώρησε στην υλοποίηση ένα ιδιαίτερου θρησκευτικού πάνθεου που περιελάμβανε ελληνικές, αρμενικές και περσικές θεότητες καθώς και τον ίδιο και τη δυναστεία του.