Πέμπτη 10 Μαΐου 2018

Με μεταλλική μελάνη είναι γραμμένοι οι πάπυροι του Ηρακλείου

Μια νέα επιστημονική ανάλυση των παπύρων του Ηρακλείου (Ερκολάνο ή Ερκουλάνουμ) της Καμπανίας αποκαλύπτει ότι οι γραφείς εκείνης της εποχής -τέλος πρώτου αιώνα π.Χ. ή αρχές πρώτου αιώνα μ.Χ.- χρησιμοποιούσαν επίτηδες μελάνη που περιείχε μέταλλο και συγκεκριμένα μόλυβδο.

Η ανακάλυψη ανατρέπει τα έως τώρα δεδομένα, καθώς δείχνει ότι η χρήση της μεταλλικής μελάνης ήταν συνηθισμένη στον ελληνο-ρωμαϊκό κόσμο πολύ νωρίτερα από ό,τι πίστευαν οι επιστήμονες μέχρι σήμερα. Οι μελετητές των αρχαίων κειμένων θεωρούσαν ότι τα αρχαία ελληνικά και λατινικά κείμενα έως τον τέταρτο ή πέμπτο αιώνα μ.Χ. γράφονταν σε παπύρους κυρίως με οργανική μελάνη (με βάση τον άνθρακα).

Η δικαίωση του Ιπποκράτη «Συννεφιά με πιθανότητα Πόνου»

Επιστήμονες πιστεύουν ότι πίσω από το φαινόμενο βρίσκεται η χαμηλή πίεση που προκαλεί τη μετακίνηση του υγρού στις αρθρώσεις

Έχουν περάσει σχεδόν 2.500 χρόνια από τότε που ο Ιπποκράτης είχε παρατηρήσει μια σύνδεση ανάμεσα στον πόνο και στον καιρό, αλλά μόλις πρόσφατα επιστήμονες αρχίζουν να διαπιστώνουν ότι πιθανότατα ο μεγάλος Έλληνας ιατρός είχε δίκιο.

Ερευνητές στο Πανεπιστήμιο του Μάντσεστερ ξόδεψαν μήνες παρατηρώντας ανθρώπους που πάσχουν από αρθρίτιδα, πόνους στην πλάτη και ημικρανίες, για να δουν αν τα συμπτώματα χειροτέρευαν ανάλογα με τις καιρικές συνθήκες.

Τετάρτη 9 Μαΐου 2018

Η γέννηση του Οδυσσέα

Από τους πλέον ονομαστούς μυθικούς ήρωες ήταν ο Σίσυφος, γιος του Αιόλου, ιδρυτής και βασιλιάς της Εφύρας (η πρώτη ονομασία της Κορίνθου). Η πρώτη απόδειξη της εξυπνάδας του ήταν η σύλληψη του διαβόητου κλέφτη κοπαδιών του Αυτόλυκου.

Αυτός ήταν γιος του Ερμή και είχε αποκτήσει από τον πατέρα του το χάρισμα να εξαφανίζει ή να αλλάζει χρώμα στα ζώα που έκλεβε. Κατά συνέπεια ήταν αδύνατο να εντοπιστεί από τους άτυχους ιδιοκτήτες των κοπαδιών.

Ο Σίσυφος τον υποπτεύθηκε και χάραξε το μονόγραμμά του κάτω από τα νύχια των ζώων του. Έτσι, όταν κάποια μέρα βρήκε να του λείπει ένας αριθμός βοδιών πήγε στον Αυτόλυκο. Ο τελευταίος τον οδήγησε στα κοπάδια του βέβαιος ότι δεν θα καταφέρει να αναγνωρίσει τα ζώα του. Ο Σίσυφος όμως βρήκε όλα τα κλεμμένα, σηκώνοντας ένα ένα τα πόδια τους!

Τα νομίσματα στην σοφίτα του Παρθενώνα

Εκατομμύρια ασημένια νομίσματα μπορεί να είχαν αποθηκευτεί στη σοφίτα του Παρθενώνα, τον ναό της Θεάς Αθηνάς προστάτιδας των Αθηναίων.
Σύμφωνα με το livescience, ερευνητές προέβαλαν αυτή την θεωρία με βάση το μέγεθος της σοφίτας, αναλύοντας αρχαία βιβλία και επανεξετάζοντας αρχαιολογικές εργασίες που διεξάγονται εδώ και δεκαετίες.

Ένα διάταγμα που χρονολογείται γύρω στο 433 π.Χ. αναφέρεται σε «3000 ταλέντα» τα οποία μεταφέρονται στην Ακρόπολη για την ασφαλή φύλαξή τους. Ένα κολοσσιαίο ποσό των χρημάτων, λένε οι ερευνητές. Το κέρμα με την υψηλότερη ονομαστική αξία που κόπηκε στην Αθήνα, την εποχή εκείνη, ήταν ένα ασημένιο τετράδραχμο. 1.500 τετράδραχμα ήταν ένα τάλαντο.

Τρίτη 8 Μαΐου 2018

Οι εξαιρετικές αστρονομικές γνώσεις των Αρχαίων Ελλήνων

Εξαιρετικές αστρονομικές και μαθηματικές γνώσεις και κατάρτιση πολύπλοκων όσο και ακριβών ημερολογίων βασισμένων σε πολύ προηγμένες γνώσεις των κινήσεων των πλανητών είχαν οι κάτοικοι της Ελλάδας επτά χιλιάδες χρόνια πριν.

Ακόμη δύο αρχαία αντικείμενα προστέθηκαν στη συλλογή του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου. Πρόκειται για ένα τηγανόσχημο και ένα κυκλαδικό ειδώλιο, τα οποία επαναπατρίστηκαν στις αρχές του μήνα από Κρατικό Μουσείο της Βάδης Γερμανίας.

Όπως αναφέρει ο καθηγητής Ξενοφών Μουσάς πρόσφατες μελέτες των προϊστορικών αγγείων που ονομάζονται τηγανόσχημα παρέχουν ενδείξεις αστρονομικών γνώσεων και μαθηματικών ικανοτήτων των παλαιοελλαδικών πληθυσμών από την 5η χιλιετία πΧ, πολύπλοκων όσο και ακριβών ημερολογίων βασισμένων σε πολύπλοκες κινήσεις όχι μόνον στις περιοδικότητες του Ηλίου και της Σελήνης, όπως σε όλους τους άλλους λαούς, αλλά σε πολύ προηγμένες γνώσεις των κινήσεων των πλανητών, στις περιοδικότητες των πλανητών σε σχέση με τη Γη και ακόμη και στις φάσεις της Αφροδίτης, οι οποίες φαίνεται ότι χρησίμευαν και ως ημερολόγιο κύησης και πρόβλεψης της ημερομηνίες γεννήσεως ενός ατόμου.

Ο Σωκράτης και η Θεοδότη

Κάποτε βρισκόταν στην πόλη μια ωραία γυναίκα που την έλεγαν Θεοδότη· ήταν τέτοια ώστε να πηγαίνει με όποιον την έπειθε· κάποιος από τη συντροφιά του Σωκράτη τη μνημόνευσε και είπε ότι η ομορφιά της γυναίκας είναι ανώτερη από κάθε περιγραφή και ότι πηγαίνουν στο σπίτι της ζωγράφοι, για να την απεικονίσουν, και σ’ αυτούς εκείνη δείχνει όσα μέλη του σώματός της είναι ωραία.
Ο Σωκράτης είπε: «Θα πρέπει να πάμε, για να τη δούμε· διότι βέβαια δεν μπορούμε να καταλάβουμε αυτό που είναι ανώτερο από κάθε περιγραφή ακούγοντάς το».

Η λέξη αστείο και η ετυμολογία της. Οι ευθυμότεροι από τους αρχαίους Έλληνες ήταν οι Τροιζήνιοι

Οι αρχαίοι Έλληνες ήταν άνθρωποι εύθυμοι και γλεντζέδες και χαίρονταν τη ζωή, σα γνήσια παιδιά της φύσης με την οποία ήταν στενά δεμένοι. Εκτιμούσαν πολύ τα αστεία, που τα θεωρούσαν ένδειξη πολιτισμού.

Αυτό το μαρτυρεί και η ετυμολογία της ίδιας της λέξης. Το αστείο προέρχεται από το άστυ, την πόλη και δηλώνει ότι αστεία κάναν οι πολιτισμένοι κάτοικοι των πόλεων και όχι οι χωριάτες των αγρών που γιαυτό ήταν αγροίκοι. (Η διάκριση αυτή πέρασε και στη νέα ελληνική όπου έχουμε το χωρατό, το πολιτισμένο αστείο των κατοίκων της χώρας, δηλαδή της πόλης σε αντιπαράθεση με τη χωριατιά, των αγροίκων κατοίκων του χωριού).

Οι τέσσερις Λέοντες στο Μαραθώνα, στις Θεσπιές , στην Χαιρώνεια και την Αμφίπολη. Τι τους συνδέει;

Μετά την αποκάλυψη του Οράματος του Μεγάλου Αλεξάνδρου για δημιουργία ενός νέου μεγάλου σαν πυραμίδα τάφου για τον πατέρα του Φίλιππο,  αποκαλύπτουμε σήμερα την σχέση που μπορεί να έχουν τα τόσο παρόμοια λιοντάρια "Πειραιά", Θεσπιών, Χαιρώνειας και Αμφιπόλεως μεταξύ τους!

Άλλωστε το αίνιγμα του Λέοντα της Αμφίπολης, αποτελεί και το κλειδί του μυστηρίου του Τύμβου, ενώ υπάρχει και ένα μικρό ενδεχόμενο να μην σχετίζεται ο Λέων της κορυφής, με τον Τύμβο της βάσης, στην περίπτωση που πρόκειται για δύο εντελώς ξεχωριστά μνημεία.


Δευτέρα 7 Μαΐου 2018

“Φιλόγελως” μια ανθολογία “ανεκδότων” από την Αρχαία Ελλάδα

Κατά την ύστερη Αρχαιότητα κυκλοφορούσε και ήταν πολύ δημοφιλής μια ανθολογία “ανεκδότων” (με τη σημερινή σημασία του όρου), που λεγόταν “Φιλόγελως”. Συγγραφείς ή καλύτερα ανθολόγοι και επιμελητές του φέρονται ο Ιεροκλής και ο Φιλάγριος. Πρόκειται για έξυπνα, δροσερά και πολύ “σύγχρονα” αστεία, ορισμένα από τα οποία είναι παρμένα από τον κατά διακόσια χρόνια παλαιότερό τους Λουκιανό ή και από ακόμη αρχαιότερες πηγές.

Πολλά από τα αστεία της συλλογής έμειναν αθάνατα, αφού τα ξαναβρίσκουμε να επαναλαμβάνονται στις ιστορίες του Ναστραδίν Χότζα, στις “υψηλότατες πανουργίες του Μπερτόδουλου και του υιού του Μπερτολδίνου”, στην πλοκή των επεισοδίων του Θεάτρου Σκιών, αλλά και σε άλλες μεταγενέστερες συλλογές.

Ιππαλεκτρυών το άγνωστο ον της Ελληνικής Μυθολογίας

Ένα όχι και τόσο γνωστό ον της Ελληνικής μυθολογίας είναι ο ιππαλεκτρύων. Πρόκειται για ένα φανταστικό όν, ένα υβριδικό πλάσμα που από τη μέση και πάνω έχει τη μορφή αλόγου και απο τη μέση και κάτω τη μορφή κόκορα. Το πίσω του μέρος φέρει τη φτερωτή ουρά ενός κόκορα, έχει τα φτερά ενός κόκορα καθώς και τα πόδια ενός πτηνού.

Ετυμολογικά η λέξη ιππαλεκτρυών προέρχεται από τη λέξη ἵππος που σημαίνει στα αρχαία Ελληνικά, άλογο και τη λέξη ἀλεκτρυών που σημαίνει αντίστοιχα κόκορας. Η ίδια λοιπόν η λέξη για να περιγράψει αυτό το ον αποτελεί και αυτή ένα «γλωσσικό υβρίδιο.»

Αν και στις γραπτές πηγές όπως θα δούμε το ο ιππαλεκτρυών δεν εμφανίζεται συχνά, ούτε υπάρχουν θεματικές ιστορίες ή μυθολογικοί κύκλοι που να τον αφορούν άμεσα, η πιο πρώιμη εμφάνισή του στην εικονογραφία χρονολογείται στον 9ο αι. π.Κ.Ε. από την Κνωσσό. Πιο ολοκληρωμένη η μορφή του εικονογραφικά και πιο συχνή παρατηρείται τον 6ο αι. π.Κ.Ε. και ιδιαίτερα σαν θέμα απεικόνισης στην κεραμική, αλλά και στην γλυπτική.

Η ακριβολογία της Ελληνικής γλώσσης

Οἱ ξένοι ὅταν θέλουν νὰ δημιουργήσουν μιὰ λέξη, εἰδικὰ σὲ ἐπιστημονικὸ πεδίο, χρησιμοποιοῦν πάντοτε καὶ μόνο τὴν Ἑλληνική. Γιὰ παράδειγμα ἀναφέρω μιὰ ἀπὸ τὶς μεγαλύτερες ἑταιρεῖες ἀθλητικῶν εἰδῶν, τὴν ἑταιρεία Nike (ἡ λέξη προφέρεται «νάϊκι» καὶ ὄχι «νάϊκ»). NIKE ὅμως σημαίνει Νίκη.

Τὸ ὄνομα αὐτὸ ἐδόθη πρὸς τιμὴν τῆς Νίκης τῆς Σαμοθράκης, ἀντίγραφο τοῦ ἀγάλματος τῆς ὁποίας κοσμεῖ τὸ ἐργοστάσιο τῆς ἑταιρείας στὸ Ὄρεγκον, διότι νίκη στὴν ἑλληνικὴ εἶναι αὐτὴ ποὺ ἐπέρχεται μέσα ἀπὸ τὴν ψυχικὴ δύναμη, ἐνῶ victory εἶναι ἡ νίκη ποὺ ἐπέρχεται μὲ ὁποιονδήποτε τρόπο.

Τὸ ὄνομα τῆς θεᾶς Νίκης ἐπέλεξε, ἐπίσης, καὶ ἡ γνωστὴ ἑταιρεία φωτογραφικῶν εἰδῶν ΝΙΚΟΝ γιὰ νὰ προωθήσει τὰ προϊόντα της. Ἀλλὰ καὶ ἡ γνωστὴ παγκοσμίως ἰαπωνικὴ ἑταιρεία φωτογραφικῶν εἰδῶν CANON πρὶν ἀπὸ μερικὰ χρόνια ἐφεῦρε τὸ περίφημο σύστημα αὐτόματης ἑστίασης (Auto Focus), τὸ ὁποῖο στὴ συνέχεια υἱοθέτησαν ὅλες οἱ ἑταιρεῖες γιὰ τὶς γενιὲς τῶν φωτογραφικῶν μηχανῶν τους.