Τρίτη 20 Δεκεμβρίου 2022

Μέντωρ και Μέμνων τα αδέρφια από την Ρόδο που πολέμησαν κατά και υπέρ των Περσών

Ο Μέμνων υπήρξε στρατηγός της Περσικής αυτοκρατορίας επί Αρταξέρξη και Δαρείου, με καταγωγή από τη Ρόδο. Όταν βασίλευε ο Αρταξέρξης συμμετείχε ενεργά στην αποστασία του σατράπη της Φρυγίας Αρτάβαζου (356 π.Χ.), του οποίου ήταν γαμπρός. Παρ' όλο που η αποσχιστική απόπειρα δε στέφτηκε από επιτυχία, γλίτωσε την παραδειγματική τιμωρία του βασιλιά χάρη στην παρέμβαση του αδελφού του Μέντορα. 

Κατέφυγε προσωρινά, όπως και ο Αρτάβαζος, στην αυλή του Φιλίππου το 353 π.Χ. Αργότερα, τον εντοπίζουμε επικεφαλής στο αριστερό κέρας της περσικής στρατιάς κατά τη Μάχη του Γρανικού (334 π.Χ.).

Τετάρτη 14 Δεκεμβρίου 2022

Καλλισθένης ο Ολύνθιος ο άνθρωπος που κατηγόρησε τον Μέγα Αλέξανδρο για την υιοθέτηση ανατολίτικων συνηθειών όπως αυτό της προσκύνησης

Ο Καλλισθένης ο Ολύνθιος (περ. 360-327 π.Χ.) ήταν αρχαίος Έλληνας ιστορικός από την Όλυνθο της Χαλκιδικής.

Ήταν ανιψιός του Πρόξενου(D/R), ο οποίος είχε αναλάβει την κηδεμονία του Αριστοτέλη όταν αυτός έμεινε ορφανός. Ο Αριστοτέλης έγινε δάσκαλος του Καλλισθένη και μέσω αυτού, το 336 π.Χ., συμμετείχε στην αποστολή που έκανε ο Μέγας Αλέξανδρος ενάντια στην Περσική Αυτοκρατορία, ως επίσημος ιστοριογράφος για τη συγγραφή του ημερολογίου εκστρατείας.

Κλαύδιος Πτολεμαίος - H Αλμαγέστη αποτελεί το μεγαλύτερο και σημαντικότερο αστρονομικό σύγγραμμα της Αρχαιότητας

Ο Κλαύδιος Πτολεμαίος (100 - 170) ήταν Ελληνο-Ρωμαίος μαθηματικός, αστρονόμος, γεωγράφος, αστρολόγος και ποιητής ενός επιγράμματος στην Ελληνική Ανθολογία. Γεννήθηκε στη ρωμαϊκή Αίγυπτο και έζησε στην Αλεξάνδρεια. Το σπουδαιότερο έργο του, Η Μεγίστη (ή Μαθηματική Σύνταξις), σώθηκε στα αραβικά ως Αλμαγέστη και στηρίζεται στις παρατηρήσεις διάφορων προγενέστερων αστρονόμων και ιδίως του Ιππάρχου. Αποτέλεσε ένα από τα κείμενα που έδωσαν ώθηση στην αστρονομία των Αράβων. Επίσης ο Πτολεμαίος ασχολήθηκε με τη μουσική και την οπτική.

Πέμπτη 8 Δεκεμβρίου 2022

Περίτας το αγαπημένο σκυλί του Μεγάλου Αλεξάνδρου, που τον συνόδευε κατά τη διάρκεια των στρατιωτικών του κατορθωμάτων

Ο Περίτας ήταν το αγαπημένο σκυλί του Μεγάλου Αλεξάνδρου, που τον συνόδευε κατά τη διάρκεια των στρατιωτικών του κατορθωμάτων. Το όνομα Περίτας φαίνεται να προέρχεται από την αρχαία ελληνική λέξη για τον Ιανουάριο.

Η ομώνυμη πόλη

Δεν είναι πολλά γνωστά για τον ιστορικό Περίτα, εκτός από μια πόλη που ονομάστηκε προς τιμήν του. Όπως το άλογο Βουκέφαλος του Αλέξανδρου, στον Περίτα απονεμήθηκε μια πόλη που ονομάστηκε προς τιμήν του, με ένα μνημείο για τη δόξα του στην κεντρική της πλατεία. Σύμφωνα με τον Πλούταρχο, αφού θυμήθηκε την ιστορία του Βουκεφάλου, «λέγεται,  ότι όταν έχασε ένα σκυλί, που ονομαζόταν Περίτας, το οποίο είχε μεγαλώσει και αγαπήθηκε από αυτόν, ίδρυσε μια πόλη και της έδωσε το όνομα του σκύλου.

Τρίτη 22 Νοεμβρίου 2022

Ο Τρωίλος ο Ηλείος ο αρχαίος Έλληνας ολυμπιονίκης

Ο Τρωίλος ο Ηλείος (γιος του Αλκίνοου, 4ος αιώνας π.Χ.) ήταν αρχαίος Έλληνας ολυμπιονίκης με καταγωγή από την Ηλεία, ο οποίος στέφθηκε δύο φορές νικητής στα ιππικά αγωνίσματα της συνωρίδος και του τέθριππου πώλων κατά τους 102ους (372 π.Χ.) ολυμπιακούς αγώνες της αρχαιότητας. 

Ο Τρώιλος κέρδισε ενώ παράλληλα υπηρετούσε και ως ελλανοδίκης (κριτής), κάτι που μετέπειτα έκανε τους Ηλείους να αποκλείσουν τους εν ενεργεία ελλανοδίκες από το να λαμβάνουν μέρος στους αγώνες. Επίσης αναφέρεται πως στην Ολυμπία υπήρχε λίθινο άγαλμα του Τρωίλου το οποίο είχε φιλοτεχνήσει ο Λύσσιπος, και βρισκόταν δίπλα σε αυτό της Κυνίσκας. 

Τετάρτη 16 Νοεμβρίου 2022

Στη θέση Κλειδί εντοπίστηκε ναόσχημο κτήριο που σύμφωνα με τις πληροφορίες που παραδίδει ο Στράβων (Γεωγραφικά, 8o βιβλίο), πιθανόν να είναι το ιερό του Ποσειδώνα

Eντοπίστηκαν κατά τη φετινή, πρώτη, ανασκαφική περίοδο του πενταετούς ερευνητικού προγράμματος στο Κλειδί Σαμικού (έτη 2022-2026). Το ερευνητικό πρόγραμμα, που αποσκοπεί στη διερεύνηση της τοπογραφίας της περιοχής και στον εντοπισμό του ιερού του Ποσειδώνα και του λιμανιού του Σαμικού, αποτελεί συνεργασία της Εφορείας Αρχαιοτήτων Ηλείας, υπό την διεύθυνση της Δρ. Ερωφίλης Κόλλια, με το Αυστριακό Αρχαιολογικό Ινστιτούτο της Αυστριακής Ακαδημίας Επιστημών, υπό την διεύθυνση της Δρ. Birgitta Eder. Είχε προηγηθεί τα έτη 2017, 2018 και 2021 γεωαρχαιολογική και γεωφυσική έρευνα από την Εφορεία Αρχαιοτήτων Ηλείας και το Αυστριακό Αρχαιολογικό Ινστιτούτο σε συνεργασία με τα Πανεπιστήμια του Mάιντς (Καθ. Andreas Vött) και του Kιέλου (Δρ. Dennis Wilken).

Τετάρτη 2 Νοεμβρίου 2022

Ποιός ήταν ο πρώτος ηθοποιός στην Αρχαία Ελλάδα;

Ο ποιητής Θέσπις από τον δήμο Ικαρίας (σημερινό Διόνυσο), θεωρείται ο εφευρέτης της τραγωδίας και πιθανότατα και ο πρώτος ηθοποιός. Στα μέσα περίπου του 6ου αι. π.Χ., είχε την έμπνευση να ξεχωρίσει τον εξάρχοντα, ο οποίος ήταν ο πρωτοχορευτής του διθυράμβου, και να παρεμβάλει στο διθύραμβο απαγγελία με άλλο μέτρο και διαφορετική μελωδία από του Χορού (κατά πάσα πιθανότητα το επιχείρησε πρώτος). Έτσι, επειδή ο εξάρχων του χορού - που φορούσε προσωπείο, δηλαδή μάσκα - έκανε διάλογο με το χορό και αποκρινόταν (αρχ. ὑπεκρίνετο) στις ερωτήσεις του, ονομάστηκε υποκριτής, δηλαδή ηθοποιός.

Ο Διθύραμβος ήταν αυτοσχέδιο χορικό, λατρευτικό και θρησκευτικό άσμα, προς την λατρεία του θεού Διονύσου.

Πέμπτη 27 Οκτωβρίου 2022

Ο Ιπποκράτης ο Λακεδαιμόνιος η επιστολή του στη Σπάρτη, που έγινε περίφημη ως υπόδειγμα λακωνικής συντομίας

Ο Ιπποκράτης ο Λακεδαιμόνιος, ήταν αρχαίος Σπαρτιάτης στρατηγός. Στo πλαίσιo του Πελοποννησιακού Πολέμου, το 412 π.Χ. έχασε έξι πλοία (που αντιστοιχούσαν στο μισό του στόλου του) ενεδρεύοντας στο Τριόπιο ακρωτήριο της Καρίας. Μπόρεσε ωστόσο να ενισχύσει την άμυνα της Κνίδου από τις επιθέσεις των Αθηναίων.

Το 410 π.Χ. ήταν αντιναύαρχος των Λακεδαιμονίων όταν νικήθηκε στην Κύζικο ο στόλος του Λακεδαιμονίου ναυάρχου Μινδάρου και ο ίδιος ο Μίνδαρος σκοτώθηκε. Τότε ο Ιπποκράτης έστειλε μία επιστολή στη Σπάρτη, που έγινε περίφημη ως υπόδειγμα λακωνικής συντομίας και διδασκόταν παλιά στα σχολεία της νεότερης Ελλάδας. Το κείμενό της, σαν τηλεγράφημα, ήταν:

Τρίτη 11 Οκτωβρίου 2022

O Τάφος της σκυλίτσας «Παρθενόπης» στην αρχαία ακρόπολη της Μυτιλήνης

Ο τάφος μιας σκυλίτσας βρέθηκε στα τέλη του 19ου αιώνα, στον χώρο της αρχαίας ακρόπολης της Μυτιλήνης των Ρωμαϊκών χρόνων, σύμφωνα με την επιτύμβια στήλη που υπήρχε σε αυτόν ανήκει στην σκυλίτσα Παρθενόπη.

«Παρθενόπην κύνα θάψεν ἄναξ ἑὸς ἧ συνάθυρεν,

ταύτην τερπωλῆς ἀντιδιδοὺς χάριτα.

Παρασκευή 7 Οκτωβρίου 2022

Η Στήλη του Σίγειου που έκλεψε ο Άγγλος πρεσβευτής της Κωνσταντινούπολης Λόρδος Έλγιν (Lord Elgin) το 1799

Σίγειον (Ελληνικά), Segium (Λατινικά), από το 1700 μ.Χ. η τοποθεσία ονομαζόταν Γενισεχίρ, δηλαδή "Καινούργια Πόλη" (στα τούρκικα Yenisehir).

Το Σίγειον (σήμερα Γενισεχίρ, Yenisehir) ήταν αρχαία ελληνική πόλη της βορειοδυτικής Τρωάδας, στις εκβολές του Σκαμάνδρου ποταμού, επί του νοτίου στόματος του Ελλησπόντου. Το ακρωτήριο -πάνω στο οποίο είχε κτιστεί η πόλη- λεγόταν και αυτό Σίγειον άκρον (σημ. Γενισεχίρ Μπουρνού, Yenisehir Burnu) και κατά τον Στράβωνα υπήρχαν εκεί το ιερό του Αχιλλέως, καθώς και τα μνημεία του Πατρόκλου και του Αντιλόχου. Φαίνεται ότι το όνομα δόθηκε ευφημιστικά. Δηλαδή, αν και η πόλη έλαβε το όνομά της από την αρχαία ελληνική λέξη σιγή (=σιωπή), ωστόσο στην περιοχή ξεσπούν άγριες καταιγίδες και η θάλασσα έχει φουρτούνα.

Τετάρτη 28 Σεπτεμβρίου 2022

Ο Υπολογιστής Εκλείψεων του Παλαικάστρου κατασκευάστηκε σε καθαρά πρώϊμη Μινωϊκή περίοδο. Είναι ο πρώτος Υπολογιστής που έχει βρεθεί μέχρι σήμερα στον κόσμο και ακολουθεί ο μηχανισμός των Αντικυθήρων

Ο Υπολογιστής Εκλείψεων του Παλαικάστρου κατασκευάστηκε σε καθαρά πρώϊμη Μινωϊκή περίοδο. Είναι ο πρώτος Υπολογιστής που έχει βρεθεί μέχρι σήμερα στον κόσμο και ακολουθεί ο μηχανισμός των Αντικυθήρων που κατασκευάστηκε μετά από 17 αιώνες.

Σύμφωνα με τον κ. Τσικριτσή «Χαρακτηριστικά στις πέτρες που βρέθηκαν στο Παλαίκαστρο Σητείας και χρονολόγησε ο Jan Velsink τον 19ο αι. πΧ, παρατηρούμαι κάποιες συμπτώσεις, όπου σε δύο πέτρινες μήτρες αναπαραγωγής πολλών αντιγράφων: πελέκεων, του Μινωϊκού Υπολογιστή εκλείψεων, του κοσμολογικού μοντέλου των Μινωϊτών και της τιτανίδας θεάς Ρέας, υπάρχουν πολλές αστρονομικές απεικονίσεις.